HİSTOGRAM NE söyler?

Bu yazımızda kullanacağımız terimlerin ingilizce ve türkçe karşılıkları aşağıdaki gibidir.

Parlaklık – Brightness

Dynamic Range – Dinamik aralık

Histogram dark-light

Histogram, fotoğrafın ışığının dağılımını gösteren grafiktir. Grafiğin sol tarafı gölgeleri (koyu tonları), sağ tarafı aydınlık bölgeleri (açık tonları) ve orta bölümü orta tonların dağılımını gösterir. 0-255 arasında 256 ayrı ton değeri ile ifade edilen dğılımda her bir sayı bir ton değerine o tondaki istatistiki olarak karşılık gelen pixellerin sayısı (miktarı) ise o tondaki sıklık / yığılmayı gösterir.

Histogram AxisHistogram görüntüsünde solda yığılma var ise, fotoğrafda daha fazla siyah / koyu pixellerin olduğunu, grafiğin sağında yığılma var ise daha fazla sayıda beyaz veya aydınlık pixellerin varlığından sözedebiliriz. Grafiğin orta bölgesindeki yığılmaları ise fotoğrafnızda orta tonlara hakim pixelleri temsil eder.

Histogram grafiğinde, çekilen fotoğrafın ton değerlerine bağlı olarak sayısız şekilde netice almamız mümkündür. Ancak bu yazıda belli karakterlerde histogramların nasıl yorumlanması gerektiği ve çekimde istenilen sonucu elde etmek için histogram görüntüsüne bakarak elde çıkardığımız sonucun doğru bir pozlandırma için nasıl kullanılması gerektirdiğine ilişkin çözümleri payalaşağız.

xti_histogramsDoğru histogram diye bir şey yoktur. Düzeltilebilecek durumlarda fazla veya az pozlandırma hatalarının görülerek doğru pozlandırma ile çekimin tekrarının yapılması gerekliliğini histograma bakınca görürüz. Live histogram görüntüsü ile çekim imkanı bulunan kameralarda çekim öncesi de doğru pozlandırma ayarları verilerek çekim yapma şansınız da bulunmaktadır.

Ancak her durumda da düzeltme yapma imkanımız olmayabilir.

RGB / Renkli Histogram:

rgb_histogramRGB histogramalar her biri renkli fotoğrafı oluşturan 3 ayrı rengin (R-red/kırmızı, G-green/yeşil, B-blue/mavi) histogramından oluşur. Byaz renkde üç rengin kombinasyonunu gösteren hitogramlar pozlamanın doğru olup olmadığını gösterirken, her bir renk kanalının fazla veya az pozlanmış olmasını göstermezler. Renk kanallarından her birisinde pozlama problemi olabilir. Örneğin sola dayanmış kırmızılar kırmızı tonlarda yığılmanın yüksek ve data kayıplı (koyu) olduğunu gösterir. Ama diğer kanallarda en koyu ve açık bölgelerde kayıp olmayabilir.

Şimdi bazı histogram örneklerine birlikte bakıp yorumlayalım.

histogram_originalİdeal Işık Koşulları Altında Doğru Pozlanmış Fotoğraf : İyi pozlanmış bir fotoğrafın histogramı yandaki grafikdeki gibi histogram kenrarlarına yaslanmayan bir grafik sekillerinden herhangi birisi olabilir. Histogramda ne solda nede sağda kenara yaslanma durumu yoktur. Bu tür histogramlar (sağ ve sola yaslanmanın olmadığı ve tüm ton zenginliğinin görüldüğü) sahnenin doğru pozlama ile çekildiğini gösterir. Ancak ideal ışık koşullarının renklerin tüm tonlarını verecek şekilde dağıldığı ortam koşulları her zaman ve kolaylıkla elde edilebiir bir durum değildir.

histogram_underAz Pozlanmış Fotoğraf: Az pozlanmış fotoğrafın histogramında grafik sola yaslanmış bir görüntü verir. Bu durumda fotoğrafda koyu / gölge yerlerde veri / detay kaybı var demektir. Gece çekimlerinde siyahlarda veya koyu bölgelerde detay olmaması doğal olabilir. Diğer koşullarda çözüm, histogramın sağındaki boşluğun tam beyaz kenara olan uzaklığına bağlı olarak bir önceki çekimdeki poz değerinden daha fazla pozlama yapılarak çekimin tekrarlanması çnerilir. Bunu yapmak için makineizin poz telafisini (exposure compensation) + (daha fazla) pozlama yaparak kullanabilirsiniz. Manuel modda çekim yapıyorsanız diyaframı açarak veya çekim hızını (enstantaneyi) düşürerek daha doğru değerlerle çekim kalitesini iyileştirebilirsiniz.

histogram_overFazla Pozlanmış Fotoğraf: Fazla pozlanmış fotoğrafın histogramında grafik sağa yaslanmış bir görüntü verir. Bu durumda fotoğrafda aydınlık / parlak yerlerde data kaybı / detay kayıpları var demektir. Çözüm ise, histogramdaki soldaki boşluğun siyaha olan uzaklığına bağlı olarak ilk çekimdeki poz değerinden daha az pozlama yapılarak çekimin tekrarlanmasıdır. Poz telafisini (exposure compensation) – (daha az) pozlama yaparak çekimi tekrarlayabilirsiniz. Manuel modda çekim yapıyorsanız diyaframı daha fazla kısarak veya çekim hızını (enstantaneyi) artırarak daha doğru değerlerle çekimi iyileştirebilirsiniz.

histogram_contrast_lowDüşük Kontrast Fotoğraf: Düşük kontrast histogramı, ortam dinamik aralığının (ortamda var olan en koyu ve en açık ışık değerlerinin) makine sensörünün algılayabileceğinden daha düşük olması durumunda karşımıza çıkar. Grafiğin açık ve koyu uçlarının histogram kenarlarına mesafeli olması durumudur. Uzaklığın miktarı fazla ise fotoğrafdaki kontrast azdır. Kontrastın artırılarak yeni tonların kazanılması çekim sonrasında fotoğraf işleme yazılımlarında RAW işleme, HDR (Yüksek Dinamik Aralık yazılımlarının kullanımı), mümkün ise ortamdaki ışık düzeyinin yükseltilmesi ile belli bir dereceye kadar çözülebilir. Veya düşük anahtar (low-key) veya yüksek anahtar (hig-key) çekim yapıyorsak histogramdaki grafik yığın sola veya sağa kaydırılarak (poz telafisi veya manuel çekimde müdahale) çekim tekrarlanabilir.

histogram_contrast_highYüksek Kontrast Histogramı: Yüksek kontrast histogramı ile ortam dinamik aralığının (ortamda var olan en koyu ve en açık ışık değerlerinin) makine sensörünün algılayabileceğinden daha fazla olması durumunda karşımıza çıkar. Grafiğin açık ve koyu uçlarının histogram kenarlarına dayanmış olması durumudur. Kenarlara dayanmanın miktarı / yüksekliğine bağlı olarak koyu ve açık yererde data / detay kaybı o derece fazla olacaktır. Kontrastın düşürülerek yeni tonların kazanılması için, mümkün ise ortamdaki ışık ayarlamasının kadraj içindeki dağılımı düzeltecek şekilde düzenlenmesi vb çözümler uygulanabilir.

300_d70_histogramSonuç olarak, histogram seçtiğiniz kadrajda ışık değerlerini (ton dağılımını) gösteren bir grafiktir. Histogram grafiğine bakarak daha iyi pozlanmış fotoğraflar için müdahalelerde bulunabiliriz. Ancak, farklı kadraj ve ışık koşulları yukarıda da açıklandığı gibi istenilen düzeyde iyileştirmeye imkan vermiyor olabilir. Unutulmaması gereken diğer bir husus, insan gözünün dış ortamda yakalayabiliği detay aralığı (dinamik aralık / dynamic range: en koyu ve en açık ton arasındaki tüm tonlar ve detaylar) sensör ve filmin algılayabileceğinden çok daha fazladır. Dinamik aralık olarak da ifade edilen bu durum dikkate alındığında özellikle aşırı kontrast aydınlanma koşullarında, gözümüzün algıladığı detayları sensör veya film vasıtası ile kayıt edilmesi mümkün olmamaktadır.

Vedat Konyalı

www.vedatkonyali.com

Atölye Çalışmaları Hakkında Bilgi Almak İçin TIKLAYINIZ

Yorum yapın / Your Comments

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: